Partnerzy serwisu:
Skarga pauliańska to jedno z najpotężniejszych narzędzi w rękach wierzycieli - także państwa. Urząd Skarbowy w Żywcu wykorzystał ją, by odzyskać blisko 1,5 mln zł zaległych podatków.

Skarga pauliańska to sposób na obronę wierzyciela, gdy dłużnik „ucieka z majątkiem", np. przepisując go na rodzinę lub znajomych. Jeśli zrobił to celowo, żeby nie płacić długów, wierzyciel może domagać się, by taka czynność nie działała przeciwko niemu. Dzięki temu może odzyskać swoje pieniądze z majątku, który formalnie trafił już do kogoś innego.

Warunki skorzystania ze skargi pauliańskiej

W polskim prawie cywilnym skarga pauliańska funkcjonuje na podstawie art. 527–534 k.c. Art. 527: "Gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć".

Do skorzystania przez wierzycieli ze skargi pauliańskiej konieczne jest spełnienie trzech podstawowych warunków:

  • pokrzywdzenie wierzycieli, jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową,
  • działanie dłużnika z zamiarem i świadomością pokrzywdzenia wierzycieli,
  • wiedza lub możliwość – przy zachowaniu należytej staranności – dowiedzenia się o tym przez osobę trzecią

Zaskarżeniu podlega tylko czynność prawna, która już została dokonana. Za jej pomocą nie można zapobiec dokonaniu przez dłużnika czynności prawnej krzywdzącej przyszłych wierzycieli.

Skarbówka podaje przykład z Żywca

Korzystając ze skargi pauliańskiej, Urząd Skarbowy w Żywcu odzyskał dla Skarbu Państwa blisko 1,5 mln zł należnego podatku. Chodzi o dwie sprawy dotyczące sprzedaży nieruchomości, które przyniosły niemal 1,5 mln zł wpływów do budżetu państwa. W toku jest kolejna sprawa z powództwa pauliańskiego

- Po złożeniu pozwu o uznanie umowy sprzedaży nieruchomości za bezskuteczną i wpływie sprawy na wokandę sądową podatnicy spłacili należne Skarbowi Państwa zaległości podatkowe. W sumie do budżetu wpłynęło 1,48 mln zł. W sprawie zakończonej w 2025 r. urząd odzyskał 900 tys. zł, a kolejne 568 tys. zł to kwota z postępowania zakończonego w tym roku - informuje Michał Kasprzak, rzecznik prasowy Izby Administracji Skarbowej w Katowicach

Dodaje, że te dwie powyższe sprawy nie będą jedynymi finansowymi efektami pracy Urzędu Skarbowego w Żywcu z wykorzystaniem skargi pauliańskiej. Po kolejnym otwartym w 2025 r. przewodzie sądowym z tego powództwa podatnik wystąpił w ostatnim czasie z propozycją spłaty zaległości podatkowych. - Zatem i w tym przypadku, w 2026 r., żywiecki urząd odzyska pieniądze na rzecz Skarbu Państwa - mówi Michał Kasprzak.