Dane ZUS pokazują, że rośnie udział dłuższych zwolnień, a wśród najczęstszych przyczyn nieobecności w pracy pozostają choroby układu mięśniowo-szkieletowego, zaburzenia psychiczne i urazy.
Jak informuje ZUS, w pierwszym półroczu 2026 r. zarejestrowano 14,1 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy na łączną liczbę 147,7 mln dni absencji chorobowej. Rok wcześniej było to 14,5 mln zwolnień i 148,1 mln dni absencji. To o 2,7 proc. mniej zwolnień oraz niewielki spadek liczby dni absencji - o 0,3 proc. Tylko w czerwcu lekarze wystawili ponad 2 mln zwolnień obejmujących 22,7 mln dni nieobecności.
Najwięcej zwolnień jest z powodu choroby ubezpieczonego
Jak informuje ZUS, najwięcej zwolnień to te wystawione z powodu choroby samego ubezpieczonego. W pierwszym półroczu 2026 r. było 11,4 mln takich zaświadczeń. Obejmowały 123,1 mln dni absencji chorobowej.
Przeciętna długość pojedynczego zwolnienia wyniosła 10,81 dnia. Średnia długość nieobecności w pracy przypadająca na jedną osobę korzystającą ze zwolnienia to 24,98 dnia. W przypadku kobiet było to 25,70 dnia, a w przypadku mężczyzn 24,11 dnia.
Ponad połowę zwolnień z powodu choroby ubezpieczonego wystawiono kobietom - 56,3 proc. Największy udział w liczbie dni absencji miały osoby w wieku od 30 do 39 lat (25,7 proc. wszystkich dni niezdolności do pracy). Wśród kobiet udział tej grupy wyniósł 29,9 proc., a wśród mężczyzn tylko 20,2 proc.
- Dla męskiej części populacji najwięcej dni nieobecności przypadło na osoby starsze, tzn. w wieku od 40 do 49 lat. Ich udział wyniósł 25,6 proc. - informuje ZUS.
Najwięcej zwolnień wystawiano na okres od 1 do 5 dni. Było to 44,5 proc. wszystkich zaświadczeń z powodu choroby ubezpieczonego. Jednocześnie wzrósł udział zwolnień trwających od 11 do 30 dni. W pierwszym półroczu 2026 r. stanowiły one 29,3 proc. wszystkich zaświadczeń. Rok wcześniej było to 27,9 proc. Wzrósł również udział zwolnień jednodniowych – z 7,8 do 8,8 proc.
Najczęstsze przyczyny nieobecności
Najwięcej dni absencji chorobowej powodowały:
- choroby układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej – 21,6 mln dni (17,5 proc.),
- zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania – 18,2 mln dni (14,8 proc.),
- urazy, zatrucia i skutki działania czynników zewnętrznych – 17,2 mln dni (14 proc.),
- choroby układu oddechowego – 16,1 mln dni (13,1 proc.),
- ciąża, poród i połóg – 15,6 mln dni (12,7 proc.).
W porównaniu z I półroczem 2025 r. o 1,5 proc. wzrósł udział absencji związanych z urazami i zatruciami. Więcej jest także tych powiązanych z zaburzeniami psychicznymi i zaburzeniami zachowania (o 1,4 proc.). Spadła natomiast liczba dni absencji spowodowana chorobami układu oddechowego (o 3,2 punktu proc.).
Mniej jest zwolnień związanych z infekcjami. W czerwcu 2026 r. lekarze wystawili:
- 98,9 tys. zwolnień z powodu ostrych zakażeń górnych dróg oddechowych,
- 62,7 tys. zwolnień z powodu przeziębienia,
- 0,9 tys. zwolnień z powodu grypy,
- 0,3 tys. zwolnień związanych z COVID-19.
W porównaniu z czerwcem 2025 r. liczba zwolnień związanych z grypą spadła o 32,6 proc., a związanych z COVID-19 – aż o 91,8 proc.
Mniej zwolnień na dziecko, więcej na innych członków rodziny
W pierwszym półroczu 2026 r. wystawiono 1,48 mln zwolnień z powodu opieki nad dzieckiem. Obejmowały one 5,34 mln dni absencji. W porównaniu z tym samym okresem ubiegłego roku liczba zaświadczeń zmniejszyła się o 6,2 proc., a liczba dni absencji o 9,7 proc.
W przypadku opieki nad innym członkiem rodziny sytuacja była odwrotna. Liczba zaświadczeń wzrosła o 12,7 proc., do 283 tys., a liczba dni absencji zwiększyła się o 9 proc. i wyniosła 1,32 mln dni.