Chcesz zostać strażakiem PSP? Sprawdź, kto może ubiegać się o służbę, jakie dokumenty trzeba złożyć i jakie testy czekają na kandydatów.
Państwowa Straż Pożarna jest zawodową, umundurowaną i wyposażoną w specjalistyczny sprzęt formacją przeznaczoną do walki z pożarami, klęskami żywiołowymi oraz innymi miejscowymi zagrożeniami. Funkcjonariusze PSP realizują również zadania z zakresu ratownictwa technicznego, chemicznego, ekologicznego oraz uczestniczą w działaniach związanych z ochroną ludności i zarządzaniem kryzysowym.
Z uwagi na charakter służby ustawodawca określił szczegółowe wymagania wobec kandydatów oraz wieloetapowe postępowanie kwalifikacyjne. Podstawowym aktem prawnym regulującym te kwestie jest ustawa z 24 sierpnia 1991 r. o PSP, natomiast szczegółowe zasady naboru wynikają z przepisów wykonawczych oraz ogłoszeń o naborze publikowanych przez właściwych komendantów PSP.
Kto może zostać strażakiem PSP?
Warunki przyjęcia do służby określa przede wszystkim art. 28 ustawy o PSP.
Do służby może zostać przyjęta osoba, która:
- posiada obywatelstwo polskie;
- korzysta z pełni praw publicznych;
- nie była skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;
- posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe;
- posiada zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia służby;
- daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych.
Spełnienie wymogów ustawowych jest jedynie warunkiem dopuszczenia do postępowania kwalifikacyjnego i nie daje gwarancji przyjęcia do służby.
Ogłoszenie o naborze
Nabór do PSP prowadzony jest przez właściwego komendanta wojewódzkiego, miejskiego lub powiatowego PSP.
Informacja o naborze zawiera w szczególności:
- liczbę wolnych stanowisk;
- wymagania stawiane kandydatom;
- wykaz dokumentów;
- termin i miejsce składania ofert;
- harmonogram poszczególnych etapów rekrutacji.
Obowiązek przeprowadzania naboru zgodnie z zasadami określonymi w ustawie wynika z art. 28 ustawy o PSP, natomiast szczegółowa organizacja postępowania została powierzona komendantom jednostek organizacyjnych PSP.
Złożenie dokumentów
Kandydat składa dokumenty wskazane w ogłoszeniu o naborze.
Najczęściej są to:
- podanie o przyjęcie do służby w PSP, którego wzór jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 września 2021 r. w sprawie postępowania kwalifikacyjnego o przyjęcie do służby w PSP;
- zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych, o którym mowa w art. 28 ust. 6 ustawy o PSP.
Kandydat zakwalifikowany do rozmowy kwalifikacyjnej, w terminie wskazanym w ogłoszeniu, składa:
- kserokopie świadectw pracy lub służby z poprzednich miejsc pracy lub służby, o ile wcześniej kandydat pozostawał w stosunku pracy lub służby;
- kopie dokumentów potwierdzających posiadane wykształcenie, wyszkolenie lub posiadane umiejętności;
- zaświadczenie o udziale w działaniach ratowniczo-gaśniczych lub w ćwiczeniach organizowanych przez jednostki organizacyjne PSP, o ile kandydat jest członkiem OSP, którego wzór jest określony w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia.
Test sprawności fizycznej
Jednym z najważniejszych etapów rekrutacji jest sprawdzian sprawności fizycznej.
Test sprawności fizycznej składa się z prób sprawnościowych oraz z próby wydolnościowej. Próby sprawnościowe oraz próbę wydolnościową przeprowadza się i ocenia w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy o PSP, z wyłączeniem punktów preferencyjnych przyznawanych w zależności od grupy wiekowej.
Test sprawności fizycznej dla kandydatów na stanowiska związane z bezpośrednim udziałem w działaniach ratowniczo-gaśniczych obejmuje:
- podciąganie się na drążku;
- bieg po kopercie;
- próbę wydolnościową.
Test sprawności fizycznej dla kandydatów na pozostałe stanowiska służbowe obejmuje:
1. W przypadku mężczyzn – próby takie same, jak powyżej.
2. W przypadku kobiet:
- rzut piłką lekarską;
- bieg po kopercie;
- próbę wydolnościową.
Kandydat może podejść do każdej z prób dwukrotnie. Podejście drugie może nastąpić wyłącznie w dniu, w którym przeprowadzono pierwsze podejście do danej próby. Do oceny ogólnej zostaje wybrany korzystniejszy wynik.
Rozmowa kwalifikacyjna
Podczas rozmowy kwalifikacyjnej ocenie podlegają:
- autoprezentacja kandydata, w tym wskazanie zainteresowań, doświadczeń i osiągnięć oraz oczekiwań związanych ze służbą w PSP;
- kompetencje społeczne niezbędne do służby w PSP oraz ich wpływ na motywację kandydata do podjęcia służby w PSP;
- umiejętność komunikacji, w tym przekazywania, odbierania i rozumienia informacji oraz jasnego i wyrazistego formułowania wypowiedzi.
Sposób oceny kandydatów jest określany w warunkach konkretnego postępowania kwalifikacyjnego.
Po zakończeniu etapów postępowania kwalifikacyjnego, tj. oceny złożonych dokumentów, testu sprawności i rozmowy kwalifikacyjnej, komisja sporządza arkusz zbiorczej oceny kandydatów, który przedkłada, wraz z arkuszami indywidualnych ocen kandydata, przełożonemu właściwemu w sprawie postępowania.
W przypadku gdy nabór do pełnienia służby w PSP jest prowadzony na stanowisko wymagające szczególnych predyspozycji i umiejętności, kierownik jednostki organizacyjnej PSP może zarządzić przeprowadzenie następujących dodatkowych etapów postępowania kwalifikacyjnego:
- test wiedzy;
- test kompetencyjny;
- sprawdzian lęku wysokości (akrofobia);
- sprawdzian z pływania.
Test wiedzy, sprawdzian lęku wysokości (akrofobia) i sprawdzian z pływania
Podczas testu wiedzy ocenie podlega znajomość przez kandydata problematyki związanej z funkcjonowaniem ochrony przeciwpożarowej i PSP oraz z zadaniami na stanowisku, którego dotyczy postępowanie kwalifikacyjne.
Test wiedzy składa się z 20 zadań zamkniętych i trwa 25 minut.
Zadania testowe zawierają cztery propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa. Za odpowiedź prawidłową kandydatowi przyznaje się 1 punkt. W przypadku nieudzielenia odpowiedzi, udzielenia odpowiedzi nieprawidłowej albo udzielenia więcej niż jednej odpowiedzi na zadanie testowe kandydatowi nie przyznaje się punktu. Pozytywny wynik z testu wiedzy osiąga kandydat, który uzyska co najmniej 11 punktów.
Ze względu na charakter stanowiska, na które jest prowadzone postępowanie kwalifikacyjne może być przeprowadzony test kompetencyjny, podczas którego oceniane są posiadane szczególne predyspozycje kandydata.
Sprawdzian lęku wysokości (akrofobii) uznaje się za zaliczony, jeżeli asekurowany kandydat samodzielnie wszedł na wysokość 20 m na drabinę ustawioną pod kątem 75° i zszedł z niej.
Sprawdzian z pływania uznaje się za zaliczony, jeżeli kandydat przepłynął 50 m dowolnym stylem w czasie do 90 sekund.
Komisja lekarska
Każdy kandydat musi zostać uznany za zdolnego do pełnienia służby.
Komisja ocenia między innymi:
- układ krążenia;
- układ oddechowy;
- narząd ruchu;
- wzrok;
- słuch;
- ogólną wydolność organizmu.
Ustalenie listy kandydatów
Po zakończeniu wszystkich etapów komisja sporządza listę kandydatów według liczby uzyskanych punktów.
Na końcowy wynik wpływają przede wszystkim:
- rezultaty testów sprawnościowych;
- wyniki pozostałych etapów postępowania;
- dodatkowe kwalifikacje, jeżeli zostały przewidziane w warunkach naboru.
Przyjęcie następuje w ramach liczby wolnych etatów określonych przez jednostkę prowadzącą nabór.
Mianowanie do służby przygotowawczej
Osoba przyjęta do PSP zostaje mianowana do służby przygotowawczej.
Osobę podejmującą służbę w PSP mianuje się strażakiem w służbie przygotowawczej na okres 3 lat. W okresie służby przygotowawczej strażak zdobywa wiedzę teoretyczną i praktyczną niezbędną do wykonywania obowiązków.