Zatrzymanie wadium

Marek Okniński
01.06.2009 , aktualizacja: 10.12.2010 14:56
A A A
Zgodnie z art. 46 ust. 4a ustawy Prawo zamówień publicznych zamawiający zatrzymuje wadium, jeżeli wykonawca w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia dokumentów lub pełnomocnictw, nie przedstawi w wyznaczonym terminie dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w przetargu.
Wskazany powyżej przepis został wprowadzony ponieważ uprzednio obowiązujący stan prawny sprzyjał sytuacji, w której grupa będących w porozumieniu wykonawców mogła powodować, że zamówienie udzielane jest temu spośród nich, który zaoferował najwyższą cenę. Wykonawcy ci mogli celowo składać oferty bez wymaganych dokumentów lub oświadczeń, a następnie, już po zapoznaniu się z ofertami konkurentów, bez negatywnych konsekwencji wycofać się z udziału w postępowaniu, podlegając jedynie wykluczeniu z postępowania na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 3 Prawa Zamówień Publicznych. Ustawodawca mając na względzie zrównanie sytuacji wykonawcy, który nie przedstawił dokumentów lub oświadczeń potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu w trybie art. 26 ust. 3, z sytuacją wykonawcy, który uchyla się od zawarcia umowy lub nie wnosi wymaganego zabezpieczenia należytego wykonania umowy wprowadził wynikającą z art. 46 ust. 4a sankcję utraty wadium jeżeli wykonawca w odpowiedzi na wezwanie, o którym mowa w art. 26 ust. 3 nie złożył dokumentów lub oświadczeń, o których mowa w art. 25 ust. 1 lub pełnomocnictw, chyba że udowodni, że wynika to z przyczyn nie leżących po jego stronie.

Jednak jak wykazała dotychczasowa praktyka stosowania art. 46 ust. 4a, zamawiający coraz częściej zatrzymują wadium przetargowe w sytuacjach, które nie uprawniają do takiego działania.

Kierunkowa interpretacja art. 46 ust. 4a.

Ponieważ przepis art. 46 ust. 4a Prawa zamówień publicznych obowiązuje stosunkowo od niedawna, nie zostało jeszcze ustalone jednoznaczne orzecznictwo odnoszące się do sytuacji której wykonawca w odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie brakujących dokumentów przedkłada dokument nie spełniający wymagań. Dlatego wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 14 stycznia 2009r. (sygn. akt: KIO/UZP1530/08) można traktować jako kierunkową interpretację normy wyrażonej w art. 46 ust. 4a PZP.

We wskazanym wyroku czytamy między innymi:"Izba stoi na stanowisku, iż w art. 46 ust.4a Pzp chodzi o brak "fizyczny" dokumentu lub oświadczenia, tzn. nie uzupełnienie, a nie także o brak w rozumieniu złożenia dokumentu nie potwierdzającego spełnianie warunków udziału w postępowaniu. Inne rozumienie tego zagadnienia w kontekście art. 24 ust.2 pkt 4 wynika m.in. z faktu, że inne są przesłanki w tym przepisie i wskazanym powyżej, jak również inny był cel jego wprowadzenia. Odmienne rozumienie art. 46 ust.4, a Pzp doprowadziłoby bowiem do sytuacji tego rodzaju, iż przy każdej niejasności lub braku precyzji w SIWZ, czy też w dokumentach potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu Zamawiający mógłby zatrzymać wadium wraz z odsetkami. Biorąc powyższe pod uwagę, jak i mając na uwadze ustalenia względem wcześniejszych zarzutów, Izba uznała, iż potwierdził się zarzut naruszenia przez Zamawiającego art. 46 ust. 4 a Pzp. Wadliwe przeprowadzenie przez Zamawiającego procedury uzupełnienia złożonej oferty oraz okoliczność złożenia dokumentu, choć w ocenie Zamawiającego nie potwierdzającego spełnianie jednego z warunku nie może skutkować zajęciem wadium wraz z odsetkami."

Jednocześnie wskazać należy na wyrok KIO z dnia 20 kwietnia 2009r. (sygn. akt: KIO/UZP 449/09) w którym Izba stwierdza, że zatrzymanie wadium przez zamawiającego w trybie art. 46 ust. 4a ustawy Prawo zamówień publicznych nie jest sensu stricte czynnością podejmowaną w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, zmierzającą do zakończenia tego postępowania poprzez zawarcie umowy. Tym samym to działanie zamawiającego może być rozpatrywane w kategoriach roszczenia cywilnoprawnego składanego do właściwego sądu powszechnego.



Podstawa prawna;

- ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 223 poz. 1655 z późn. zm).

Zobacz także