Kryzys gospodarczy powodem zmian przepisów przetargowych

Marek Okniński
05.10.2009 , aktualizacja: 24.01.2011 15:47
A A A
W dniu 25 września 2009 r. Sejm przyjął bez głosów przeciwnych ustawę o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Zmiany przewidziane wskazaną ustawą przede wszystkim mają na celu ułatwienie udziału przedsiębiorców w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego oraz usprawnienie procesu wyboru wykonawcy.

Ze względu na zmiany przepisów artykuł jest nieaktualny Sprawdź najnowsze zmiany w Prawie zamówień publicznych



Zmiany w terminach na zadawanie pytań do treści specyfikacji

W celu usprawnienia procesu udzielenia zamówienia publicznego nowelizacja przewiduje zmiany w dotychczasowej treści art. 38 Prawa zamówień publicznych. Dotychczas co do zasady pytania do treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia wykonawcy mogli zadawać na 6 dni przed upływem terminu składania ofert. W praktyce duże ilości pytań (zwłaszcza w postępowaniach o znacznej wartości szacunkowej) wpływają do zamawiającego tuż przed upływem wskazanego terminu, co w konsekwencji prowadzi do przedłużenia terminu składania ofert, wydłużając tym samym procedurę udzielenia zamówienia publicznego. Wprowadzane w art. 38 zmiany zmierzają do określenia terminu w którym wykonawca może zadawać pytania do treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia a który to termin nie będzie ulegał zmianom bez względu na przedłużanie terminu składania ofert. Zamawiający będzie zobowiązany udzielić wyjaśnień na zadane pytania niezwłocznie jednak nie później niż:

- na 6 dni przed upływem terminu składania ofert,

- na 4 dni przed upływem terminu składania ofert - w przetargu ograniczonym oraz negocjacjach z ogłoszeniem, jeżeli zachodzi pilna potrzeba udzielenia zamówienia,

- na 2 dni przed upływem terminu składania ofert - jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8

Powyższe terminy będą obowiązujące dla zamawiającego pod warunkiem, że wniosek o wyjaśnienie treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia wpłynął do zamawiającego nie później niż do końca dnia, w którym upływa połowa wyznaczonego terminu składania ofert. Natomiast jeżeli wniosek o wyjaśnienie treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia wpłynął po upływie terminu, o którym mowa powyżej, lub dotyczy udzielonych wyjaśnień, zamawiający może udzielić wyjaśnień albo pozostawić wniosek bez rozpoznania.

Szybszy zwrot wadium przetargowego

W celu zmniejszenia kosztów związanych z udziałem wykonawców w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego nowelizacja zakłada przyspieszenie zwrotu wadium i odstąpienie od obowiązku przedłużania ważności wadium w związku z przedłużaniem terminu związania ofertą przez wykonawców, których oferty nie zostały uznane za najkorzystniejsze. Wobec powyższego odpowiednim zmianom ulegają art. 46 ust. 1 - 3 i art. 85 ust. 4 ustawy Prawo zamówień publicznych.

Szerszy zakres zmian zawartej umowy

Nowelizacja ustawy Prawo zamówień publicznych wprowadzona w 2007 r. ustaliła restrykcyjne brzmienie art. 144 ust. 1 zgodnie z którym każdą zmianę umowy w sprawie zamówienia publicznego w stosunku do treści oferty należy przewidzieć w ogłoszeniu o zamówieniu lub w treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Bez mała dwuletnia praktyka stosowania obowiązującej normy art. 144 ust. 1 wykazała, że przepis ten jest zbyt restrykcyjny dla sprawnego realizowania zamówień publicznych. W związku z powyższym nowelizacja z 24 września 2009 r. przewiduje w celu uelastycznienia obowiązującego przepisu a także uwzględnienia orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-496/99 Succhi di Frutta oraz w sprawie C-454/06 Pressetext Nachrichtenagentur, ograniczenia zakazu zmian umowy jedynie do jej istotnych postanowień.

Zmiany zasad wnoszenia zabezpieczenia należytego wykonania umowy

W celu obniżenia kosztów związanych z realizacją zamówienia publicznego nowelizacja Prawa zamówień publicznych uchyla nałożony dotychczas na zamawiających obowiązek żądania zabezpieczenia należytego wykonania umowy. W znowelizowanym stanie prawnym żądanie wniesienia zabezpieczenia należytego wykonania umowy, bez względu na wartość zamówienia, będzie fakultatywną decyzją zamawiającego. Ponadto nowelizacja przewiduje, że okres zabezpieczenia nie będzie obejmował okresu gwarancji jakości a jedynie okres rękojmi po upływie którego zamawiający zwróci zabezpieczenie należytego wykonania umowy.

Zaliczki dla wykonawców

Nowym rozwiązaniem dotychczas nie zawartym w ustawie Prawo zamówień publicznych jest dopuszczenie możliwości udzielania przez zamawiającego zaliczki na poczet wykonania zamówienia publicznego. Wskazana propozycja ma wpłynąć na poprawę płynności finansowej przedsiębiorców realizujących zamówienia publiczne. Możliwość udzielenia zaliczki musi być przewidziana w ogłoszeniu o zamówieniu lub w specyfikacji istotnych warunków zamówienia.

Zaliczki będą mogły być udzielane jeżeli zamówienie jest finansowane z udziałem:

- środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej,

- niepodlegających zwrotowi środków z pomocy udzielonej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA),

- niepodlegających zwrotowi środków innych niż wymienione powyżej, pochodzących ze źródeł zagranicznych, lub przedmiotem zamówienia są roboty budowlane.

Jednocześnie ustawa stanowi, że zamawiający nie może udzielić zaliczki, jeżeli wykonawca został wybrany w trybie negocjacji bez ogłoszenia lub z wolnej ręki.

Wzrost kosztów wniesienia skargi

Przyjęte przez Sejm zmiany wprowadzają również wzrost opłat z tytułu wnoszenia skargi na orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej.

Obecnie obowiązuje opłata (3 tys. zł.) której wysokość nie zależy od wartości zamówienia, którego dotyczy skarga wnoszona do Sądu Okręgowego na wyrok KIO. W przypadku postępowań o dużej wartości (dotyczących np. budowy dróg bądź obiektów sportowych, itp.) stosunkowo niska kwota wpisu może zachęcać do wnoszenia skarg tylko w celu przedłużenia procedury wyboru wykonawcy. Aby zapobiec takiemu działaniu wykonawców, nowelizacja przewiduje, że wysokość wpisu z tytułu wnoszonej skargi będzie pobierana w wysokości pięciokrotności wpisu wniesionego od odwołania w sprawie, której dotyczy skarga. Jednocześnie jeżeli skarga dotyczy czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego podjętych po otwarciu ofert, pobierana będzie opłata stosunkowa w wysokości 5 % wartości przedmiotu zamówienia w postępowaniu, którego skarga dotyczy, jednak nie więcej niż 5 000 000 złotych.

Termin wejścia w życie nowelizacji

Ostateczny kształt wskazanej na wstępie ustawy zależy od senatorów, gdyż zgodnie z procesem legislacyjnym Marszałek Sejmu skierował ustawę po przyjęciu jej przez Sejm do Senatu. Uwzględniając pilną potrzebę wprowadzenia rozwiązań zawartych w nowelizacji wydaje się, że wejdzie ona w życie w ciągu kilku najbliższych tygodni.

Zobacz także