Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przypomina, że zgodnie z Kodeksem pracy niedopuszczalne jest zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy. Te warunki to wykonywanie określonej pracy, w konkretnym miejscu, czasie, pod kierownictwem i za wynagrodzeniem.
Resort podkreśla, że nie każda umowa cywilnoprawna jest zła, ale nie powinna fikcyjnie zastępować umowy o pracę. Wzmocnienie Państwowej Inspekcji Pracy ma zapobiec takiemu procederowi.
Państwowa Inspekcja Pracy ma zostać wzmocniona
5 lutego 2026 roku Stały Komitet Rady Ministrów przyjął projekt reformy Państwowej Inspekcji Pracy. Jej wdrożenie oznaczać będzie realizację kamieni milowych (A71G i A72G) Krajowego Planu Odbudowy. Projekt przygotowany w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej sprawi, że Państwowa Inspekcja Pracy, jak i sądy pracy, zyskają skuteczne narzędzia egzekwowania prawa pracy.
Projekt ustawy o reformie Państwowej Inspekcji Pracy zakłada:
- wprowadzenie skuteczniejszego mechanizmu przeciwdziałania nieuprawnionemu zastępowaniu umów o pracę umowami cywilnoprawnymi oraz pracy "na czarno" poprzez przyznanie PIP kompetencji do stwierdzania istnienia stosunku pracy;
- przyznanie kontrolerowi możliwości wydania "polecenia" skierowanego do przedsiębiorcy, które już na tym etapie ma na celu doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem;
- w razie niewykonania polecenia, przekazanie kompetencji do wydawania decyzji w sprawie istnienia stosunku pracy okręgowym inspektorom pracy;
- możliwość odwołania od decyzji okręgowego inspektora pracy do sądu w terminie 30 dni.
Ze względu na przesunięcie terminu wykonalności decyzji wprowadzono instytucję zabezpieczenia. Przewiduje ona stosowanie przepisów prawa pracy do wypowiadania i rozwiązywania umów.
"Dzięki temu chronione będą np. kobiety w ciąży czy osoby w wieku przedemerytalnym. W przypadku wypowiedzenia czy rozwiązania umowy przewidziano prawo do sądu na zasadach określonych w prawie pracy. Zabezpieczenie wydaje się na początku postępowania przed sądem" – informuje ministerstwo.
Inne założenia projektu
Projekt zakłada także wymianę informacji i danych między ZUS, PIP i KAS na potrzeby kontroli i analizy ryzyka. Kontrole PIP będą mogły być wykonywane zdalnie, przy wykorzystaniu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie czynności kontrolnych na odległość. Projekt wprowadza także elektroniczną dokumentację, w szczególności protokoły kontroli sporządzane w takiej formie. Główny Inspektor Pracy przygotowywać będzie roczne i wieloletnie programy kontroli oparte na analizie ryzyka.
Kary grzywny za wykroczenia przeciwko prawom pracownika mają być na tyle wysokie, że zapewnią skuteczniejszą ochronę pracownikom, mają także pełnić funkcję odstraszającą wobec pracodawców nieprzestrzegających przepisów prawa pracy.
-
Wnioski o wydanie zaświadczenia do "stażowego" wpływają już do ZUS
staż pracyOd 2026 r. do stażu pracy można doliczyć także inne aktywności zawodowe niż praca na etacie, np. wykonywanie umowy zlecenia czy prowadzenie firmy. Potwierdzaniem tych okresów zajmuje się ZUS. Można już składać wnioski. Nazwa skrótowa tego wniosku to USP.![ZUS]()
-
Od 1 stycznia 2026 r. wzrasta płaca minimalna w Polsce
płaca minimalnaOd 1 stycznia 2026 r. rośnie płaca minimalna w Polsce. Zmiana obejmie miliony osób pracujących zarówno na umowach o pracę, jak i na umowach zlecenie.![Od 1 stycznia 2026 r. wzrośnie płaca minimalna w Polsce]()
-
Na co narzekają pracodawcy? "Presja wysokich kosztów pracy i niedoborów kadrowych"
rynek pracy2025 rok na rynku pracy był pełen sprzeczności - chociaż Polska znalazła się w pierwszej piątce krajów UE z najniższym bezrobociem (5,4 proc.), to nastroje wśród pracodawców nie były i nadal nie są optymistyczne.![Rosnące koszty pracy, stres i wypalenie zawodowe pracowników to największe wyzwania współczesnego rynku pracy]()
