Partnerzy serwisu:
Na czym polega zabezpieczenie roszczeń pieniężnych? Co może zrobić sąd, kiedy przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne? Kiedy zabezpieczeniem roszczeń może być zakaz publikacji? Między innymi na te pytania odpowiada druga część poradnika "Zabezpieczenie roszczeń przed procesem lub w trakcie procesu".

Z tego artykułu dowiesz się:

- przez co może nastąpić zabezpieczenie roszczeń pieniężnych?
- co może sąd, gdy przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne?
- kiedy może być udzielone zabezpieczenie, polegające na zakazie publikacji?
- czym się kieruje sąd przy wyborze sposobu zabezpieczenia?
- czy małżonek obowiązanego może się nie zgodzić na udzielenie zabezpieczenia?
- kiedy zabezpieczenie upada?

Zabezpieczenie roszczeń pieniężnych następuje przez:

1) zajęcie ruchomości, wynagrodzenia za pracę, wierzytelności z rachunku bankowego albo innej wierzytelności lub innego prawa majątkowego
2) obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową
3) ustanowienie zakazu zbywania lub obciążania nieruchomości , która nie ma urządzonej księgi wieczystej lub której księga wieczysta zaginęła lub uległa zniszczeniu
4) obciążenie statku albo statku w budowie hipoteką morską
5) ustanowienie zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
6) ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem lub gospodarstwem rolnym obowiązanego albo zakładem wchodzącym w skład przedsiębiorstwa lub jego częścią albo częścią gospodarstwa rolnego obowiązanego.

Jeżeli przedmiotem zabezpieczenia nie jest roszczenie pieniężne, sąd udziela zabezpieczenia w taki sposób, jaki stosownie do okoliczności uzna za odpowiedni, nie wyłączając sposobów przewidzianych dla zabezpieczenia roszczeń pieniężnych. W szczególności sąd może:

1) unormować prawa i obowiązki stron lub uczestników postępowania na czas trwania postępowania
2) ustanowić zakaz zbywania przedmiotów lub praw objętych postępowaniem
3) zawiesić postępowanie egzekucyjne lub inne postępowanie zmierzające do wykonania orzeczenia
4) uregulować sposób roztoczenia pieczy nad małoletnimi dziećmi i kontaktów z dzieckiem
5) nakazać wpisanie stosownego ostrzeżenia w księdze wieczystej lub we właściwym rejestrze.

W sprawach o ochronę dóbr osobistych zabezpieczenie polegające na zakazie publikacji może być udzielone tylko wtedy, gdy nie sprzeciwia się temu ważny interes publiczny.

Zabezpieczenie roszczeń – czy sąd może je uchylić?

Sąd doręcza obowiązanemu postanowienie wydane na posiedzeniu niejawnym, w którym nakazuje mu wykonanie lub zaniechanie czynności albo nieprzeszkadzanie czynnościom uprawnionego. Nie dotyczy to postanowień nakazujących wydanie rzeczy będących we władaniu obowiązanego.

Przy wyborze sposobu zabezpieczenia sąd uwzględni interesy stron lub uczestników postępowania w takiej mierze, aby uprawnionemu zapewnić należytą ochronę prawną, a obowiązanego nie obciążać ponad potrzebę.

Na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie zabezpieczenia przysługuje zażalenie. Zażalenie rozpoznaje sąd, który wydał zaskarżone postanowienie, w składzie trzech sędziów. Sąd może uchylić zaskarżone postanowienie tylko, gdy zachodzi nieważność postępowania.

Obowiązany może w każdym czasie żądać uchylenia lub zmiany prawomocnego postanowienia, którym udzielono zabezpieczenia, gdy odpadnie lub zmieni się przyczyna zabezpieczenia. Co ważne, wniesienie zażalenia na postanowienie uchylające lub zmieniające postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia wstrzymuje wykonanie postanowienia.

Postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia może podlegać wykonaniu w drodze egzekucji. Do wykonania tego postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu egzekucyjnym. W takim przypadku sąd nadaje postanowieniu klauzulę wykonalności z urzędu.

Zabezpieczenie roszczeń – kiedy może upaść?

Postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia wydane przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim stanowi podstawę do podjęcia czynności związanych z wykonaniem zabezpieczenia na mieniu wchodzącym w skład majątku wspólnego. W terminie tygodnia od dnia dokonania pierwszej czynności związanej z wykonaniem zabezpieczenia małżonek obowiązanego może sprzeciwić się wykonaniu postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia, o czym organ wykonujący zabezpieczenie niezwłocznie zawiadamia uprawnionego. Sprzeciw małżonka obowiązanego, co do zasady, nie wstrzymuje wykonania zabezpieczenia.

W razie sprzeciwu małżonka uprawniony może w terminie dwóch tygodni od dnia zawiadomienia, pod rygorem upadku zabezpieczenia w zakresie wykonania na mieniu wchodzącym w skład majątku wspólnego, wystąpić do sądu o nadanie temu postanowieniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi obowiązanego.

Zabezpieczenie upada w razie prawomocnego zwrotu albo odrzucenia pozwu lub wniosku, oddalenia powództwa lub wniosku albo umorzenia postępowania. Zabezpieczenie upada również, gdy zostało udzielone przed wszczęciem postępowania, jeżeli uprawniony nie wystąpił we wszczętym postępowaniu w sprawie o całość roszczenia lub też wystąpił o roszczenia inne niż to, które zostało zabezpieczone.