Partnerzy serwisu:
Kontakt

Dozór zajętych ruchomości w firmie

Licytacje, upadłości, restrukturyzacje
dr Tomasz Góra
Dozór zajętych ruchomości w przedsiębiorstwie jest istotnym elementem egzekucji z ruchomości zadłużonego przedsiębiorcy. (Fot. Shutterstock)

Dozór nad zajętymi ruchomościami stanowi jeden z kluczowych elementów egzekucji komorniczej z ruchomości w przedsiębiorstwie. Od decyzji komornika w tym zakresie zależy nie tylko bezpieczeństwo zajętego majątku, lecz także koszty postępowania egzekucyjnego, tempo jego prowadzenia oraz wpływ egzekucji na bieżące funkcjonowanie firmy.

Przepisy Kodeksu postępowania cywilnego pozostawiają komornikowi istotny zakres uznania co do sposobu sprawowania dozoru, jednak decyzja ta nie ma charakteru dowolnego i musi uwzględniać zarówno interes wierzyciela, jak i dłużnika. 

Pojęcie dozoru w egzekucji z ruchomości 

Dozór nad zajętymi ruchomościami polega na zapewnieniu ich zachowania w stanie niepogorszonym do czasu sprzedaży lub innego zakończenia egzekucji. Po zajęciu ruchomości komornik nie zawsze dokonuje ich fizycznego odebrania. W wielu przypadkach pozostają one w miejscu dotychczasowego użytkowania, a odpowiedzialność za ich przechowanie przejmuje dozorca. 

Ogłoszenia z kategorii Syndycy i Komornicy

Zobacz wszystkie ogłoszenia Syndycy i Komornicy (142)

Dozór może być powierzony dłużnikowi, osobie trzeciej albo wyspecjalizowanemu podmiotowi, przy czym każda z tych form ma odmienne konsekwencje praktyczne i kosztowe. 

Pozostawienie zajętych ruchomości pod dozorem dłużnika 

Najczęściej spotykanym rozwiązaniem w egzekucji przeciwko przedsiębiorcom jest pozostawienie zajętych ruchomości pod dozorem samego dłużnika. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy przedmiotem zajęcia są maszyny, urządzenia, narzędzia lub towar handlowy wykorzystywane w bieżącej działalności gospodarczej. Pozostawienie rzeczy pod dozorem dłużnika pozwala uniknąć kosztów transportu i magazynowania, a jednocześnie umożliwia dalsze prowadzenie działalności, co pośrednio może służyć także interesowi wierzyciela. 

Objęcie dozoru przez dłużnika wiąże się z nałożeniem na niego obowiązków z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Dłużnik nie może rozporządzać zajętymi ruchomościami, zużywać ich w sposób prowadzący do utraty wartości ani dopuścić do ich uszkodzenia. Naruszenie tych obowiązków może skutkować odpowiedzialnością odszkodowawczą, a także zmianą decyzji komornika co do sposobu dozoru. 

Odebranie ruchomości i przekazanie ich do depozytu 

W określonych sytuacjach komornik decyduje się na fizyczne odebranie zajętych ruchomości i przekazanie ich do depozytu albo pod dozór osoby trzeciej. Dzieje się tak przede wszystkim wtedy, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że pozostawienie rzeczy u dłużnika zagrozi skuteczności egzekucji. Przesłanką takiej decyzji może być wcześniejsze ukrywanie majątku, próby jego zbycia mimo zajęcia, brak współpracy z komornikiem albo charakter ruchomości umożliwiający ich łatwe wyniesienie lub zniszczenie. 

Przekazanie ruchomości do depozytu wiąże się jednak z dodatkowymi kosztami, które w pierwszej kolejności obciążają wierzyciela. Obejmują one wydatki na transport, przechowywanie, a niekiedy także ubezpieczenie rzeczy. Z tego względu komornik powinien każdorazowo ocenić, czy spodziewane korzyści z takiego zabezpieczenia przewyższają koszty, jakie powstaną w toku postępowania. 

Dozór zajętych ruchomości w przedsiębiorstwie jest istotnym elementem egzekucji z ruchomości i wymaga każdorazowego wyważenia interesów wierzyciela i dłużnika. Pozostawienie rzeczy pod dozorem dłużnika jest rozwiązaniem najczęściej stosowanym, uzasadnionym względami ekonomicznymi i organizacyjnymi, jednak w sytuacjach zwiększonego ryzyka komornik ma prawo odebrać ruchomości i przekazać je do depozytu lub pod dozór osoby trzeciej. Ostateczna decyzja powinna być podejmowana z uwzględnieniem charakteru zajętych rzeczy, zachowania dłużnika oraz celu egzekucji, jakim jest realne i proporcjonalne zaspokojenie wierzyciela.